حديث نفس قال علىّ عليه السّلام : و على العاقل ان يحصى على نفسه مساويها في الدّين و الرّأى و الاخلاق و الادب فيجمع ذلك في صدره او في كتاب و يعمل في ازالتها . « 1 » على ( ع ) فرمود : لازمست انسان عاقل ، به حساب خود رسيدگى دقيق كند و تمام نقائص و عيوب خويش را در امور دينى خود ، در نظرها و آراء خود ، در خلقيات و ملكات خود ، در آداب و طرز معاشرت خود ، با شمارش صحيح احصاء نمايد و تمام آنها را بذهن خود بسپارد ، يا آنكه بر صفحهء كاغذى بنويسد و براى بر طرف نمودن آن عيوب ، فعاليت نمايد . عن امير المؤمنين عليه السّلام : من حاسب نفسه وقف على عيوبه و احاط بذنوبه فاستقال الذّنوب و اصلح العيوب . « 2 » امير المؤمنين ( ع ) ميفرمود : آن كس كه به حساب نفس خود رسيدگى كند بر عيوب و نقائص خويش آگاه مىشود و از گناهان خود مطلع ميگردد ، در آن موقع است كه ميتواند خويشتن را درمان كند ، گناهان را ترك گويد ، و عيوب خود را اصلاح نمايد .

--> ( 1 ) بحار جلد 17 صفحهء 116 ( 2 ) غرر الحكم صفحهء 696